Kort og kortager

1
Kort og kortagerð

• Glósur úr 2. kafla

2
Landakort

• Smækkuð og einfölduð mynd af yfirborði jarðar eða
  hluta hennar
• Séð ofan frá
• Atriði sem þykja mikilvægust eru sýnd, t.d.
  jöklar, hálendi, ofl.

3
Staðfræðikort

• Kort af tilteknu svæði
• Sem mestar upplýsingar um viðkomandi svæði koma
  fram á kortinu

4
Þemakort

• Kort sem eiga við eitthvað tiltekið viðfangsefni
• T.d. kort af jöklum Íslands
• T.d. kort af stöðuvötnum Bretlands
• Kort af ástandi fjallvega Íslands

5
Kortavörpun

• Felur í sér að færa hnöttótt yfirborð jarðar yfir
  á sléttan flöt
• Ekki hægt án einhverjar aflögunar
• Hægt að nota mismunandi leiðir, fer eftir hvað
  maður vill hafa rétt á kortinu
• Sumar varpanir sýna flatarmál rétt en vegalengdir
  vitlaust, og öfugt, ofl.

6
Hólkvörpun og pólvörpun

• Hólkvörpun
• Oft notuð á kort í litlum mælikvörðum
• Notuð við sjókortagerð
• Kort í þessari vörpun verða stefnurétt

• Pólvörpun
• Oft notuð á kort af heimskautasvæðum

7
Keiluvörpun

• Langalgengasta kortavörpunin
• Notuð á kort af svæðum sem hafa mikla
  austur/vestur útbreiðslu

8
Bauganet jarðar

• Jörðinni hefur verið skipt niður í lengdarbauga
  og breiddarbeiga
• Lengdarbaugarnir eru 360 og breiddarbaugarnir
  180
• Hverjum baug skipt í 60 mínútur og hverri mínútu
  skipt í 60 sekúndur
• 0 lengdarbaugurinn liggur í gegnum Greenwich í
  London

9
Mælikvarði á korti

• Hægt að lýsa honum með mörgum aðferðum, til
  dæmis
• Með setningu þá er sagt með orðum t.d. 1 cm á
  kortinu samsvarar 1 km á landi
• Með broti t.d. 1/100.000 eða 1100.000, brotið
  hefur alltaf 1 í teljara
• Með mállínu þá er lína sem sýnir hvað 1 km er
  langur á kortinu