EMBRYONIC STEM CELLS: ETHICS AND POLITICAL OPINIONS - PowerPoint PPT Presentation

Loading...

PPT – EMBRYONIC STEM CELLS: ETHICS AND POLITICAL OPINIONS PowerPoint presentation | free to download - id: 4f495c-MGJlO



Loading


The Adobe Flash plugin is needed to view this content

Get the plugin now

View by Category
About This Presentation
Title:

EMBRYONIC STEM CELLS: ETHICS AND POLITICAL OPINIONS

Description:

ETHICS AND POLITICAL OPINIONS Mehmet CINCIK,MD. PhD. Assoc.Prof. GATA Haydarpasa Training Hospital What is your stem cell I.Q.? Answer the following as True or False: 1. – PowerPoint PPT presentation

Number of Views:205
Avg rating:3.0/5.0
Slides: 76
Provided by: Richard1482
Learn more at: http://www.utd.org.tr
Category:

less

Write a Comment
User Comments (0)
Transcript and Presenter's Notes

Title: EMBRYONIC STEM CELLS: ETHICS AND POLITICAL OPINIONS


1
EMBRYONIC STEM CELLSETHICS AND POLITICAL
OPINIONS
  • Mehmet CINCIK,MD. PhD.
  • Assoc.Prof.
  • GATA Haydarpasa Training Hospital

2
What is your stem cell I.Q.?
  • Answer the following as True or False
  • 1. T F Stem cells hold great promise for
    the
  • future of medicine.
  • 2. T F Reprodüctive cloning is legal or
    not?
  • 3. T F The same technology used in stem cell
    research could be used to clone humans.
  • 4. T F Is it also a political argument?
  • 5. T F Human diseases have been successfully
    treated with stem cells taken from
    human embryos.

3
Stem Cell Ethics
  • Science is designed to tell us what is possible
    what we can do.
  • Science is not designed to tell us what is right
    what we should do.
  • Bilim ne yapabiliriz sorusu üzerine dizayn
    edilmistir.Ne yapmaliyiz sorusu ise etik ve
    felsefenin konusudur.Sinirlarin ne kadar
    zorlanacaginin ise ucu açik ve tartismalidir.
  • To evaluate this technology one must employ some
    ethical, politicial and moral system that comes
    from outside of science.
  • Embriyonun etik degerleri konusunda insanlar,
    inanislar ve kültürler arasinda da farkli
    görüsler bulunmaktadir.

4
Introduction
  • Can we vs. should we
  • Dramatic advances of modern molecular genetics
  • Should we ask the morality questions before
    attempting the can we questions?

5
Amaç
  • Bu sununun amaci, kök hücre arastirmalarindan
    kaynaklanan tartismalarin konu basliklarini verip
    ahlaki ve etik sorunlari ortaya koyarak gerek
    uluslararasi alanda gerek ulusal mevzuatimizdaki
    yasal durumu ve uluslar arasi belirsizlik
    sebebiyle olagelen politik tartismalari
    incelemektir. Kök hücre tedavisinin gelisimi ve
    eldeki bilimsel verileri gözden geçirerek , ABD
    ve Avrupa Birligindeki uygulama isiginda
    ülkemizde yapilmasi gerekenleri tartismak için
    de bunun iyi bir firsat oldugunu düsünüyorum.

6
KÖK HÜCRE ARASTIRMALARI ÜZERINDE TARTISMALAR
  • Kök hücre arastirmalari üzerinde kopan
    tartismalar çesitli eksenlerde sürmektedir.
  • Embriyonun hukuki ve ahlaki statüsünün
    sorgulanmasi, bir baska deyisle, hayatin
    baslangici meselesi
  • Bilim çevrelerinde -halen tedavi edici kullanimi
    bulunmamakla birlikte- tedavi amaçli klonlama
    diye tanimlanan somatik hücre çekirdegi transferi
    yöntemi ile elde edilen klon embriyonun
    kullanimi,arastirma maksatli insan embriyosu
    üretilip üretilemeyecegi,reprodüktif konlamanin
    yasak olmasi gerektigi
  • Ayrica, kök hücre arastirmalarinin mali yükünün
    agir oldugu, diger arastirmalara ayrilacak payin
    azaltilmamasi gerektigi, arastirmalar sonucu
    bulunacak tedavinin yalnizca belirli bir kesime
    ulasabilirken, yoksul insanlarin bu tedavinin
    nimetlerinden yararlanamayacagi ve arastirmalarda
    kadin üreme hücresinin kullanilmasinin ekonomik
    yönden zayif kadinlarin istismarini
    dogurabilecegi tehlikesine de dikkat çekilmesi
  • Son olarak, kök hücre arastirmalarinda hasta
    haklari baglaminda sakincalar oldugu, yogun
    olarak arastirmalar yapilsa da -özellikle
    embriyonik kök hücre arastirmalarinda-
    sanildiginin aksine problemlerin beklenenden çok
    oldugu ve henüz tedavi edici bir yöntem olamadigi
    v.b.

7
(No Transcript)
8
Stem Cell/Cloning Topics
  • What are stem cells?
  • History of stem cell/cloning research
  • Possible uses of the technology
  • Current status/knowledge
  • Questions and known problems
  • Legal considerations
  • Politics
  • Moral considerations

9
Stem Cell Definition
  • A cell that has the ability to continuously
    divide and differentiate (develop) into various
    other kind(s) of cells/tissues
  • Embriyonik kök hücre, embriyo asamasindaki
    totipotent kök hücrenin adidir. Her türlü dokuya
    dönüsme yetenegi olan embriyonik kök hücrelerin
    laboratuvarlarda üretilerek çogaltilmasi mümkün
    olabilmektedir. "Dolly" isimli koyunun 1997
    yilinda Ingiltere'de klonlanmasi bunun bir
    örnegidir.

10
Giris Kök hücre bilimi nerede,
cazibesi ne???
Kök hücreler, iki temel özellige sahiptir
Sürekli çogalabilir ve böylece kullanilabilir
bir havuz olustururlar. Dogru sinyali
aldiklarinda çesitli hücre tiplerine
dönüsebilirler Farklanma yeteneklerine göre tek
hücre tipine dönüsebilen unipotent, birden çok
hücre tipine dönüsebilen multipotent, vücuttaki
pek çok dokuyu olusturabilecek pluripotent ve
tam bir embriyo olusturabilecek totipotent
özellikte olabilirler.
Adult (Unipotent)
Embryo (Totipotent)
11
Kinds of Stem Cells
Stem cell type Description Examples
Totipotent Each cell can develop into a new individual Cells from early (1-3 days) embryos
Pluripotent Cells can form any (over 200) cell types Some cells of blastocyst (5 to 14 days)
Multipotent Cells differentiated, but can form a number of other tissues Fetal tissue, cord blood, and adult stem cells
Totipotent
Pluripotent
Multipotent
12
Stem Cell Biology
13
Embriyonik kök hücre kaynagi olarak IVF
Tartismanin IVF boyutu
  • ÜYTE ile elde edilen embriyolardan en saglikli ve
    basari sansi en yüksek olanlari uterusa transfer
    edilirken, diger embriyolar çogul gebelikleri
    önlemek amaciyla transfer edilmemekte ve embriyo
    arastirmalarinda kullanilabilmektedir.Tartisma da
    bu noktada alevlenmektedir.Bu embriyolarin tedavi
    amaçli klonlama disinda ,reprodüktif amaçla
    klonlanmasi,embriyonun klonlanmasi ile embriyonik
    kök hücre dizilerinin olusturulmasi halinde ne
    yapilacaktir ???
  • Ne kadar erken safha olursa olsun bir embriyo ya
    da fetusun parçalanip hücre kaynagi olarak
    kullanilmasi ahlaki bir sorun olusturmaktadir.

14
EMBRIYONUN HUKUKI ve AHLAKI STATÜSÜ
  • Embriyonik kök hücre elde ederken kök hücrenin
    içinden alindigi embriyo zarar görmekte ve
    kullanilamaz hale gelmektedir. Bu noktada sorun,
    embriyonun arastirma amaciyla kullaniminin etik
    olup olmadigi, bunun ötesinde üçüncü bir kisi
    yararina embriyonun yok edilmesinin embriyoyu
    araçlastirdigi ve embriyonun arastirma ve tedavi
    amaçli kullaniminin etik olmadigi itirazlaridir.

15
Derivation and Use of Embryonic Stem Cell Lines
16
Stem Cell Cultivation
17
Embriyonik kök hücrelerin  tedavi amaçli kullanim
potansiyelleri nedir?
  • Rejeneratif tipta,yakin gelecekte omurilik
    yaralanmalari,  Alzheimer, diyabet, Parkinson,
    enfarktüs gibi tedavi imkani olmayan veya son
    derece sinirli olan hastalara bu imkani
    saglayabilecekleri hipotezi
  • Ayrica, özellikle deney hayvanlari ile yapilan
    çalismalarda bu hücrelerin üreme hücresi
    olusturabildiklerinin gösterilmis olmasi
    nedeniyle gelecekte oosit veya spermi olmayan
    kisiler için de, kök hücrelerin infertilite
    tedavisinde kullaniminin gündeme gelebilecegi tezi

Possible Uses of Stem Cell Technology
Replaceable tissues/organs Repair of defective
cell types Delivery of genetic therapies
18
Stem Cell Biology
19
Embriyo ve kök hücre arastirmalari
  • Üremeye Yardimci Tekniklerin gelismesi son
    dekatta embriyo ve kök hücre arastirmalarina
    ivme kazandirmistir ancak pek çok
    medikal,yasal,etik ,dinsel ve politik tartismaya
    yol açmistir. Bu sorularin büyük bölümüne henüz
    yanit verilememistir.
  • Kronik hastaliklara çare bulabilmek insan embriyo
    arastirmalarindaki temel amaçlardan birisidir.
  • Bu konudaki diger amaçlar ise
  • insan büyümesi ve gelismesi ile ilgili bilgileri
    gelistirmek, kontrasepsiyon yöntemlerini
    gelistirmek,
  • infertilite tedavisi hakkindaki mevcut bilgileri
    irdelemek, tedavi basarisini arttirmaktir.

20
Hipotetik Fantastik Senaryolar??Uzayda sosis ?
Sentetik et piyasaya ne zaman çikacak?
  • ABD'de doku mühendisleri laboratuvar kabinda et
    yetistirmenin yollarini ariyor. Bu çalismada
    amaç, uzay yolculuklari sirasinda astronotlara
    yiyecek saglamak. Ancak diger uzay
    arastirmalarinda oldugu gibi bu çalisma da
    ileride kamuoyuna mal edilebilir.
  • NASA'nin finanse ettigi bir proje laboratuvar
    ortaminda et yetistirme konusunda ilk adimi atti.
    Yetiskin etin içindeki ''myoblast (kas lifi
    hücresi olan embriyonik hücre)'' hücreleri, kas
    hücresi üretmek için bölünüp çogaldi. Böylece
    laboratuvarda balik eti yetistirmeyi basaran ilk
    bilim grubu olarak bilim dünyasinda yeni bir
    sayfa açtilar.
  • Prototip sentetik hamburgerler Mars'a veya diger
    gezegenlere yerlesmek için gidenlere ideal yolluk
    olusturabilir.

21
Embriyo En savunmasiz dönem !!!
  • Embriyo arastirmalarinda etik ve bilimsel
    degerlendirme bir arada ve uyum içerisinde
    olmali, ancak tüm insan gelisimi evreleri
    içerisinde embriyonun en savunmasiz dönem oldugu
    unutulmamalidir.

22
EKHYI BEKLEYEN OLASI TEHLIKELER VE ZORLUKLAR
  • Tümör olusumu
  • Tedavi için yeterli sayida hücre elde edilememesi
  • EKHnin karanlik yüzü Insan mühendisligi ve
    hayvan-insan melezlerinin tehdidi
  • Homo-superior
  • Insan alti varliklar

23
History of Human Stem Cell Research
  • In 1968, the first bone marrow transplant was
    successfully used in treatment of SCID
  • Since the 1970s, bone marrow transplants have
    been used for treatment of immunodeficiencies and
    leukemias

24
History of Human Embryonic Cell Research
  • 1954 John Enders received a Nobel prize in
    Medicine for growing polio virus in human
    embryonic kidney cells

25
History of Human Embryonic Stem Cell Research
  • In 1998, James Thomson (University of
    Wisconsin-Madison) isolated cells from the inner
    cell mass of the early embryo, and developed the
    first human embryonic stem cell lines.
  • In 1998, John Gearhart (Johns Hopkins University)
    derived human embryonic germ cells from cells in
    fetal gonadal tissue (primordial germ cells).
  • Pluripotent stem cell lines were developed from
    both sources

26
History of Somatic Cell Nuclear Transfer (Cloning)
  • 1952 Briggs and King cloned tadpoles
  • 1996 The first mammal cloned from adult cells
    was Dolly, the sheep.
  • 1998 Mice cloned
  • 1998 Cows cloned
  • 2000 Pigs cloned

27
TEDAVI EDICI/AMAÇLI KLONLAMA ve ÜREME AMAÇLI
KLONLAMAInsan somatik hücre nükleus transferi
(SHNT) (klonlama)
  • Klonlanmis embriyolari elde ederken somatik hücre
    transferi yöntemi uygulanmaktadir.(32)) Bu
    yöntem, bir kadindan alinan yumurtanin çekirdegi
    çikarilmis üreme hücresiyle, kök hücreden
    yararlanmasi düsünülen kisinin somatik
    hücresinden alinan çekirdegin nükleer yöntemle
    döllenip, somatik hücre sahibinin klonu yapay bir
    embriyo elde etme mantigina dayanmaktadir. (33)

28
Insan somatik hücre nükleus transferi (SHNT)
(klonlama)
29
Tedavi edici klonlama sonucu elde edilen
embriyonlardan çikarilan kök hücrelerin statüsü
farklidir. (31)
  • Zira, burada elde edilen embriyo, embriyo için
    verilen tanimin disinda kalmaktadir. (üreme
    hücreleri olan yumurta ve spermin birlesmesi
    -döllenme- sonucu olusan ceninin, gelisimin ilk
    asamasindaki hücre grubu olduguna dair olan
    hukuki tanim)
  • Doku reddi olasiligini ortadan kaldirmak için
    ayni genetik sifreye sahip klonlanmis
    embriyolardan kök hücre elde etme yöntemi tedavi
    edici klonlama olarak adlandirilmaktadir.
  • Klonlanmis embriyolari elde ederken somatik hücre
    çekirdegi transferi yöntemi uygulanmaktadir.(32)

30
Stem Cell Biology
31
Stem Cell Biology
32
Reprodüktif SHNT 1
  • Özellikle iki grup hastada kullanilabilecegini
    savunanlar vardir bunlar tedavisi mümkün olmayan
    infertil çiftler ve çocuklarina genetik bir
    hastaligi geçirme riski çok yüksek olan çiftler
    olarak özetlenmektedir.(29) Reprodüktif SHNTnin
    uygulamasinda etik kurallar ayri bir önem
    tasimaktadir. Bu konuda henüz yeterli görüs
    birligi bulunmamaktadir. Uygulandigi takdirde de
    dogacak çocuga ileride yapilacak açiklamalarda
    çiftlerin kararlari ve konsültasyonu net
    degildir. (34)

33
Reprodüktif SHNT 2
  • Somatik hücre transferi yöntemiyle elde edilen,
    klonlanmis embriyondan beklenen fayda ise kök
    hücre tedavisinden yararlanacak kimsenin
    vücudunun bagisiklik sisteminin reddi riskini
    dogurabilecek, baska bir organizma olan,
    embriyodan elde edilmis kök hücreleri kullanmak
    yerine tedaviden yararlanacak kisinin
    organizmasiyla tamamen ayni genetik sifreye sahip
    klon embriyodan elde edilmis kök hücrelerin
    kullanilarak bagisiklik sisteminin reddi
    ihtimalini ortadan kaldirmasi olarak ifade
    edilmektedir. (35)

34
TEDAVI EDICI/AMAÇLI KLONLAMA ve ÜREME AMAÇLI
KLONLAMA 2
  • Bu tartismalar ekseninde üreme amaçli klonlama
    ile tedavi edici klonlamanin arasinda asil fark
    amaçlarinin baska olusudur. Tedavi edici/amaçli
    klonlamada, klonlanan embriyo, ana rahmine
    yerlestirilmeyip, embriyo blastosist dönemine
    degin ilerletilmekte, klonlanan asil bireyin
    tedavisi amaciyla bu embriyodan kök hücre
    ayristirilmaktadir.

35
Stem Cell Biology
  • Does therapeutic cloning lead to the cloning of
    human beings?

36
Klon embriyodan EKH alinmasindaki kaygilar
  • Klonlananin onurunun hiçe sayilmasi, asil bireyin
    ihtiyaci için, yani bir araç olarak var
    olmasidir.
  • Tedavi amaçli klonlamaya karsi olanlar,
    embriyonun hukuki statüsünün hassasligi yaninda,
    tedavi amaçli elde edilen embriyolarin üreme
    amaçli olarak ana rahmine yerlestirilme riskinin
    göze alinamayacak kadar büyük oldugunu ileri
    sürmektedirler. (36)

37
Early Successes Human Cloning
  • 2001 First cloned human embryos (only to six
    cell stage) created by Advanced Cell Technology
    (USA)
  • 2004 Claim of first human cloned blastocyst
    created and a cell line established (Korea)
    later proved to be fraudulent

Hwang, W.S., et al. 2004. Evidence of a
Pluripotent Human Embryonic Stem Cell Line
Derived from a Cloned Blastocyst. Science 303
1669-1674.
38
Challenges to Stem Cell/Cloning Research
  • Stem cells need to be differentiated to the
    appropriate cell type(s) before they can be used
    clinically.
  • Recently, abnormalities in chromosome number and
    structure were found in three human ESC lines.

39
POLITIK GÖRÜSLER
  • Kök hücre arastirmalari hakkinda uluslararasi
    alani,
  • ABD,
  • Birlesmis Milletler,
  • Avrupa Konseyi ve
  • Avrupa Birligindeki gelismeler ve hukuk
    metinleri çerçevesinde üç baslik altinda
    incelemek istiyorum.

40
ABD
  • ABDdeki bu konuda süregelen kisitlamalar
    geçtigimiz dönem baskanlik seçimlerin önemli
    tartisma konularindan birini olusturmus ve öyle
    görünüyorki önümüzdeki dönemdeki baskanlik
    seçimlerinin ana temalarindan birini
    olusturacaktir. Ki bunun ilk belirtileri
    geçtigimiz günlerde ABD Temsilciler Meclisi ve
    Senatosunca hem Demokratlar (ki hemen tamaminca)
    hem de bir kisim Cumhuriyetcilerin oylariyla
    Kök Hücre Çalismalarindaki Kisitlamalarin
    Kaldirilmasi yönünde aldigi kararla da ortaya
    çikmistir. Ancak, ABD Baskani görev yaptigi
    sürece ilk kez veto hakkini kullanmis ve bu karar
    hükümsüz kalmistir.

41
Legal Considerations Embryonic Cell Research
  • Bush Casts His First Veto on Stem-Cell Bill
  • August 25, 2000, President Clinton allowed
    funding of research based on cells from (aborted)
    human fetal lines, but not embryonic cells
  • On August 9, 2001, President Bush announced his
    decision to allow Federal funds to be used only
    for research on existing human embryonic stem
    cell lines created prior to his announcement

42
Laws Banning Reproductive Cloning(as of 2004)
43
Laws Banning Research Cloning(as of 2004)
44
BIRLESMIS MILLETLERDE GÖRÜS AYRILIKLARI
Worldwide Stem Cell Regulations
  • 2001 Ad Hoc komitesiFransa ve Almanyanin
    yalnizca üreme amaçli klonlamanin yasaklanmasi
    teklifi(45)
  • Amerika Birlesik Devletleri ile Ispanyanin
    basini çektigi grubun hem üreme, hem tedavi
    amaçli klonlamanin yasaklanmasini istemesi. (46)
  • Ad Hoc komite ve Çalisma Grubu 2003 Ekim ayinda
    yeniden toplanmistir ve BM Hukuk komitesi ile
    birlikte 2 yil erteleme tavsiye karari vermesi
    ancak bunun BM Genel Kurulunda kabul edilmemesi

45
Kosta Rika Sözlesmesi8 Mart 2005
  • 8 Mart 2005 tarihinde Kosta Rikanin sundugu
    taslak metin, 84 lehte oya karsi muhalif 34 ve 37
    çekimser oyla  BM Insan Klonlamasina Dair
    Deklarasyon adiyla kabul edilmistir.
  • Deklerasyonla, herhangi baska bir amaçla yapilan
    klonlamaya izin verilmesi halinde bu
    uygulamalarin üreme amaçli olup olmadigini
    denetlemenin çok zor olacagi, ayrica klonlanmis
    insan embriyosu yaratiminin ve yok edilmesinin
    yanlis oldugu, zira bunun insan hayatina nesne ve
    ürün olarak davranilmasini doguracagi ileri
    sürülmüs ve bu toptan bir yasagin gerekçesi
    olarak gösterilmistir.

46
Embryonic Reproductive Cloning Laws Worldwide
32 Nations
47
Embryonic Research Cloning Laws Worldwide
21 Nations
48
AVRUPA KONSEYI BELGELERI ile INSAN HAKLARI ve
BIYOTIP SÖZLESMESI 1
  • Avrupa Konseyi bünyesinde embriyonun arastirma
    amaçli kullanimi konusunda yasal olarak 
    baglayici iki sözlesme mevcuttur. Türkiyenin de
    taraf oldugu Biyoloji ve Tibbin Uygulanmasi
    Bakimindan Insan Haklari ve Insan Haysiyetinin
    Korunmasi Sözlesmesinin (Insan Haklari ve
    Biyotip Sözlesmesi) Tüpte embriyonlar üzerinde
    arastirma baslikli 18. maddesinin özellikle
    ikinci fikrasi kök hücre arastirmalari açisindan
    önem teskil etmektedir. (51) Bu hükümde sadece
    arastirma amaçlariyla insan embriyonlarinin
    yaratilmasi yasaklanmistir.

49
AVRUPA KONSEYI BELGELERI ile INSAN HAKLARI ve
BIYOTIP SÖZLESMESI 2
  • Bu hüküm isiginda embriyonik kök hücre
    arastirmalari amaciyla embriyo meydana
    getirilemeyecegi açiksa da tüpte döllenme
    yöntemiyle kisirlik tedavisi amaciyla meydana
    getirilmis embriyolarin arastirmalarda
    kullanilmasi meselesi gözetilmemistir.
    Dolayisiyla tüpte döllenmis embriyolardan ana
    rahmine yerlestirilmeyenlerin arastirmalarda
    kullanimi mümkündür.

50
AVRUPA KONSEYI BELGELERI ile INSAN HAKLARI ve
BIYOTIP SÖZLESMESI 3
  • Ayrica sözlesmede embriyonun tanimi
    yapilmamistir. (52) Bu anlamda tedavi edici
    klonlama sonucu elde edilen embriyonun sözlesme
    çerçevesinde degerlendirilip degerlendirilemeyeceg
    i taraf devletlerin yorumuna kalmistir.
    Sözlesmenin 29. maddesi bu sözlesmenin
    hükümlerinin yorumunu Avrupa Insan Haklari
    Mahkemesine birakmistir. Mahkemenin dogrudan
    embriyo ile ilgili karari yoksa da, ceninin yasam
    hakki ile ilgili bir konuda, düzenlemenin
    devletin takdir yetkisine dahil oldugunu kabul
    etmistir. (53)

51
AVRUPA BIRLIGI ÜYESI DEVLETLERDEKI KÖK HÜCRE
ARASTIRMALARINA DAIR DÜZENLEMELER
  • Fazlalik embriyolarin kök hücre arastirmalarinda
    kullanimina izin veren devletler
  • Danimarka
  • Arastirmanin amaci insan hastaliklari
    üzerinde uygulanacak tedaviler hakkinda bilgi
    edinmekse, izin vermektedir. Ancak bu
    arastirmalarin üreme amaçli klonlama, genlerin
    birbirine karistirilmasi, farkli türleri
    birlestirip melezler (hybird) olusturmak ve ana
    rahmi disinda insan gelistirmeyi amaçlamasi
    yasaklanmistir.
  • Yunanistan
  • Yalnizca üreme amaçli klonlama yasak
  • Finlandiya
  • Yasa embriyoyu, üreme hücrelerinin füzyonu
    ile ortaya çikan hücre diye tanimlamadigindan
    tedavi amaçli klonlamayla elde edilen embriyonun
    kullaniminin yasak disinda , üreme amaçli
    klonlama yasagi
  • Fazlalik embriyolarin kök hücre arastirmalarinda
    kullanimina izin vermeyen devletler
  • Italya
  • Buna göre sadece  embriyonun sagligi için tedavi
    ve teshis amaçli ve embriyo yararina arastirma
    yapilabilmektedir ve hem tedavi edici hem de
    üreme amaçli klonlama, ayrica, insan/hayvan
    melezi yaratilmasi yasaklanmaktadir
  • Ispanya
  • her seferinde yalnizca üç tane embriyo meydana
    getirilmesine izin vermektedir. Ciddi kisirlik
    sorunu olan çiftlerin tedavisinde daha çok
    embriyo meydana getirilmesine, saglik
    yetkililerin bütün islem sirasinda denetlemesi
    ile, izin verilmesi bu kisitlamanin
    istisnasidir.

52
AVRUPA BIRLIGI ÜYESI DEVLETLERDEKI KÖK HÜCRE
ARASTIRMALARINA DAIR DÜZENLEMELER
  • Hem fazlalik hem de arastirma amaçli embriyo
    üretimine izin veren devletler
  • Belçika
  • Ingiltere
  • Embriyonik kök hücre üzerinde arastirmalara,
    embriyondan kök hücre elde edilmesine ve yalnizca
    kök hücre elde edilmesi amaciyla embriyo
    olusturulmasina izin vermektedir.(100)
  • Mayis 2004 tarihinde dünyada  üzerinde bir ilk
    teskil eden Kök Hücre Bankasi açilmistir.(101)

53
TÜRKIYEDE KÖK HÜCRE TARTISMALARI ve KÖK HÜCRE
ARASTIRMALARINDA HUKUKI DURUM 1
  • Ülkemizde bu konudaki yasal mevzuat Saglik
    Bakanligi'nin yayinladigi iki genelgeden
    ibarettir. Bunlardan birincisi Eylül 2005 tarihli
    ve bu konuda bir düzenleme getirilinceye kadar
    embriyonik kök hücre arastirmalarinin
    durdurulmasini öngörmektedir. GENELGE-2005/141
  • Sakincalari dikkate alan Saglik Bakanligi,
    Eylül 2005te yayimladigi Genelgede embriyonik
    kök hücre çalismalarinin, çagdas bilim ve kamu
    vicdani gereklerine göre yapilacak hukuksal
    düzenlemelere kadar yapilmamasini istemis, bu
    hususta Avrupa Birligi mevzuatina uyum saglanmaya
    çalisildigi bildirilmistir.(114)
  • Mayis 2006 tarihinde yayinlan ikincisi genelge
    ise bakanlik bünyesinde bir Kök Hücre Nakilleri
    Bilimsel Danisma Kurulu kuruldugunu haber
    vermekte ve embriyonik olmayan kök hücre
    çalismalari için bir kilavuz içermektedir.
    Genelge, kök hücrelerle klinik deneme yapmak
    isteyen merkezlerin bu kuruldan izin almalarini
    öngörmektedir.

54
TÜRKIYEDE KÖK HÜCRE TARTISMALARI ve KÖK HÜCRE
ARASTIRMALARINDA HUKUKI DURUM 2
  • Türk Medeni Kanununun 28. maddesinin 2. fikrasi
    çocuk hak ehliyetini, sag dogmak kosuluyla, ana
    rahmine düstügü andan baslayarak elde eder demek
    suretiyle hayatin baslangici meselesi (embriyonun
    hukuki statüsü) hakkinda çevre sartlari teorisi
    lehine görünmektedir. Bu anlamda  embriyonun
    insan statüsünde görülemeyecegi sonucunu
    çikarabilmekteyiz.

55
TÜRKIYEDE KÖK HÜCRE TARTISMALARI ve KÖK HÜCRE
ARASTIRMALARINDA HUKUKI DURUM 3
  • Türkiye, Insan Haklari ve Biyotip Sözlesmesinin
    tarafi oldugundan yapilacak yasal düzenlemenin bu
    sözlesmenin hükümleriyle uyumlu olmasi
    gerekmektedir. Insan Haklari ve Biyotip
    Sözlesmesinin 18. maddesinin ikinci fikrasinda
    arastirma amaciyla embriyo yaratilmasinin
    yasaklandigi hatirlanmalidir. Sonuç itibariyle,
    Türk Hukuk mevzuatinda insan  embriyosu meydana
    getirilmesi hakkindaki tek metin olan Yönetmelik,
    fazlalik embriyolarin arastirmalarda kullanimina
    izin vermemesine ragmen arastirma amaçli embriyo
    meydana getirmek, Yönetmelige göre mümkündür.
    Bununla birlikte, Türkiyenin taraf oldugu -ve
    insan haklarina dair bir uluslararasi   sözlesme
    oldugundan, 1982 Anayasasinin 90. maddesinin son
    fikrasi geregi ayni konuyu düzenlemis bir kanunla
    farkli hükümler içermesi halinde esas alinmasi
    gereken- Insan Haklari ve Biyotip Sözlesmesi
    arastirma amaciyla embriyo meydana getirilmesini
    yasaklamakta, ancak fazlalik embriyolarin
    kullanimi konusuna deginmemektedir.

56
TÜRKIYEDE EMBRIYONIK KÖK HÜCRE ÇALISMA KILAVUZU
(sunulan tasari)
  • Kronik kalp yetmezligi, Parkinson, Alzheimer,
    omurilik zedelenmesi ve benzeri gibi
    hastaliklarin tedavisi için yapilacak
    arastirmalarda kullanilmak üzere insan embriyonik
    kök hücreleri ile asagida belirtilen kosullara
    uymak kaydiyla deneysel çalismalar yapilabilir.
  • eslerin invitro fertilizasyon için olusturulmus
    ancak ana rahmine yerlestirilmemis blastocist
    evresine kadar (blastocist dahil) olan artik
    embriyolari , baslangiçta veya dondurulmus
    embriyolar için bes yillik süre bittikten sonra
    eslerin herikisininde bilgilendirilmis onami
    alinarak deneysel arastirmalar için embriyonik
    kök hücre kaynagi olarak kullanilabilir.
    Baslangiçta izin alinmamis ise, bu süre dolmadan
    önce eslerden birinin vefati halinde sag kalan
    esin onami , bosanmanin hükmen sabit olmasi
    halinde ise her iki sininde onami ile artik
    embriyolar kullanila bilir.
  • Artik embriyolar somatik hücre çekirdeginin
    transferi ( embriyo kolonlamasi) ile hücreler
    çogaltilamaz, hibridlenemez yada tedaviye yönelik
    kök hücre arastirmalari disinda ( kök hücre
    bankasi kurmak, satilmasi ve benzeri ) baska bir
    amaçla kullanilamaz.
  • Kök Hücre elde etmek yada arastirma amaçli
    kullanmak için deneysel insan embriyolari
    olusturulamaz.
  • Sadece arastirma maksadiyla ovulasyon indiksüyonu
    yapilarak kadin üreme hücresi elde edilemez
  • Bu konudaki embriyonik kök hücre kilavuzu
    yayinlanincaya kadar bu hücreler kullanilarak
    deneysel arastirma yapilamaz.
  • Embriyonun arastirma amaciyla kullanilabilmesi,
    saglik bakanliginin ilgili kurullarinin izni
    dahilinde ve Avrupa Konseyi Biyoloji ve Tibbin
    Uygulanmasi Bakimindan Insan Haklari ve Insan
    Haysiyetinin Korunmasi Sözlesmesi ne ek olarak
    yayinlanan Insan Haklari ve Biyotip Sözlesmesi
    ne uygun olarak hazirlanmis kök hücre çalismalari
    ilgili mevzuat hükümlerine tabidir.

57
EMBRIYO ÜZERINDE ARASTIRMA YAPILMASINA KARSI
OLANLARIN GEREKÇELERI 1
  • 1- Embriyo potansiyel bir insandir (13) ona
    insan statüsünün taninmasi gerekir. Insan
    gelisiminin bir parçasi cenin, bebek,
    çocuk, yetiskin gibi insanin varolma sürecinin
    ayrilamaz basamaklarindan oldugu için insandir ve
    diger insanlar gibi insan seref ve haysiyetiyle
    donanmis olup insan haklarinin korumasi
    altindadir (8)
  • Embriyonun üçüncü bir kisinin tedavisi amaciyla
    yok edilmesi düsünülemez.  Kantin insan araç
    degil amaçtir söylemine dayanilarak, bir insanin
    üçüncü bir kisinin tedavisinde kullanilmak
    amaciyla yaratilmasinin insan onurunu  zedeledigi
    belirtilmektedir. (9) Kök hücre arastirmalarinda
    embriyonun kullanimiyla insanin yasam hakkinin
    ihlal edildigi savinin en atesli savunuculari
    arasinda Hiristiyan ögretisinden gelenler
    bulunmaktadir. (10) Onlara göre embriyonun
    arastirmalarda yok edilmesi insanin
    araçsallastirilmasi ve yasam hakkinin ihlalidir.
    (11)

58
EMBRIYO ÜZERINDE ARASTIRMA YAPILMASINA KARSI
OLANLARIN GEREKÇELERI 2
  • 2- Embriyo ne zaman insan olur? sorusu hala
    sorgulanmaktadir. Bu baglamda iddia edilen ise
    Çekirdek füzyonundan (embriyonun meydana geldigi
    an) sonra genetik sifresi tamamlanmis, benzersiz
    bir bireyle karsi karsiya oldugumuzdur. Insan
    gelisimi kesintiler olmaksizin akip giden bir
    süreçtir. Bu süreci farazi ayrimlarla bölmemek
    gerekir. Bu ayrimlar keyfidir. Süreklilik ve
    aynilik esastir.Her safhaya ayni koruma
    saglanmalidir. (17)

59
When Does Human Life Begin? Medical Embryology
Textbooks
  • The Developing Human Clinically Oriented
    Embryology
  • Zygote this cell results from the union of an
    oocyte and a sperm. A zygote is the beginning of
    a new human being (i.e., an embryo). Human
    development begins at fertilization This highly
    specialized, totipotent cell marks the beginning
    of each of us as a unique individual.

60
When Does Human Life Begin? Medical Embryology
Textbooks
  • Essentials of Human Embryology
  • In this text, we begin our description of the
    developing human with the formation and
    differentiation of the male and female sex cells
    or gametes, which will unite at fertilization to
    initiate the embryonic development of a new
    individual.

61
When Does Human Life Begin? What Do Medical
Doctors Say?
  • Dr. Alfred Bongioanni (University of
    Pennsylvania)
  • I have learned from my earliest medical
    education that human life begins at the time of
    conception.
  • Dr. Jerome LeJeune (University of Descartes)
  • after fertilization has taken place a new human
    being has come into being.

62
At Conception, It Is Only a Single Cell
  • Claim
  • Fertilized eggs are single cells, like blood
    cells or other parts of the body
  • Rebuttal
  • This single cell is unique from both the fathers
    and mothers cells and is the beginning of every
    new human being

63
Embriyo bir birey midir?
  • Embriyonun insan vasfinda olmadigini
    düsünenlerden bazilari, embriyonun kisiligi
    belirleyen temel niteliklerden yoksunlugunu ileri
    sürüp,  embriyonun düsünemedigine, aci
    çekemedigine ve sinir sisteminin olusmadigina  
    dikkat çekmistir. (14) Yine bu yönde embriyonun
    olusumundan sonra 30 ila 35. günler içinde sinir
    hücrelerinin gelistigi ve bu tarihin önemli
    oldugunu belirtenler bulunmaktadir.(15)

64
Embryo Is Not a Person
  • Persons . . . are members of a social community
    that shapes and values them, and personhood must
    be defined in terms of interactions and
    relationships with others.
  • Susan Sherwin. 1999. Ethical Issues Perspectives
    for Canadians. Ed. Soifer, Eldon. Peterborough,
    Ontario Broadview Press, p. 267

65
Embryo Is Not a Person Rebuttal
  • Personality definition problems
  • Does a human non-person exist?
  • What traits define personhood?
  • Who makes the definition?
  • Society has excluded certain humans from
    personhood before (e.g., African slaves, Chinese,
    etc.) Should we make a new list of human
    non-persons?

66
Embryo Is Not a Person Rebuttal
  • The lack of certain personality traits would
    remove from personhood
  • Those who are in a coma
  • Elderly with degenerative disorders (Alzheimer's,
    etc.)
  • Mentally deficient
  • Genetic
  • Neurological disease
  • Mental illness
  • Is is okay to consider these human beings as
    non-persons?

67
EMBRIYO ÜZERINDE ARASTIRMA YAPILMASINA KARSI 
OLMAYANLARIN GEREKÇELERI 1
  • Infertilite tedavisinde yeni bir insan ortaya
    çikarmak amaciyla elde edilen embriyolardan ana
    rahmine transfer edilmeyip saklanan ya da yok
    edilecek olanlarin (fazlalik-artik)
    arastirmalarda kullanilmalarini etik görüp,
    yalnizca arastirma amaçli embriyo meydana
    getirmeyi kabul edilmez bulanlar vardir. (21)

68
EMBRIYO ÜZERINDE ARASTIRMA YAPILMASINA KARSI 
OLMAYANLARIN GEREKÇELERI 2
  • Dogum kontrol yöntemleri ile embriyonun yok
    edilmesinin zaten gerçeklesmekte oldugu (22), 
    cinsel birlesme sonucu döllenen yumurtalarin
    70inin dogal yollardan disari
    atildigini,dolayisiyla, embriyolarin
    arastirmalarda  korunmasi isteminin gerçekçi 
    olmadigini söyleyenler vardir. Bunlar In-vivo
    embriyonun disari atiliminin  embriyonun
    defektinden, bazen de kadinin bir hastaligindan
    kaynaklandigini belirterek bunu dogal seleksiyon
    gibi degerlendirmektedirler. Arastirmalarda
    kullanilan embriyolarin -özellikle tüpte döllenme
    yöntemiyle elde edilip fazlalik olanlarin dogal
    yollardan atilanlar gibi insan olma
    potansiyellerinin olmadigini ve kök hücre
    alinarak bunlardan yararlanilabilecegini ifade
    etmektedirler.(24)

69
Only a Small Percentage of Embryos Implant
  • Claim
  • Embryos are only potential life. Most do not
    result in births
  • Rebuttal
  • 25-33 of women become pregnant in the first
    month
  • 33 of implanted embryos die before birth
  • There are countries in which over 25 of children
    die before age 5. Should we allow killing of
    children?

70
EMBRIYO ÜZERINDE ARASTIRMA YAPILMASINA KARSI 
OLMAYANLARIN GEREKÇELERI 3
  • Embriyonun insan statüsünde olmadigi ve bu
    nedenle arastirma sirasinda yok edilebilecegi
    savinin ardinda duranlarin en güçlü iddiasi insan
    yasaminin ana rahmine yerlesme aninda
    baslamasidir. (25)Ana rahmi disinda embriyonun
    gelisme sansi yoktur. Buradan hareketle insan
    olmanin temel kosulunun çevre oldugu
    belirtilmektedir. Embriyonun ana rahmine
    yerlesmesi embriyoyu pasif potansiyellikten
    çikarip aktif potansiyel hale sokmaktadir. (26)
    Embriyonik kök hücre arastirmalarinda
    kullanilan/kullanilmasi önerilen embriyolarin
    tüpte döllenme (in vitro) yöntemiyle ortaya
    çikarildigi ve bunlarin ana rahmine
    yerlestirilmeden kullanildigi göz önüne
    alindiginda, insan statüsüne kavusmamis hücreler
    yigini olan embriyolarin özel olarak korunmasi
    için bir dayanak da kalmaz.

71
Frozen Embryos Are Going to Be Discarded Anyway
  • Proponents of human embryonic stem cell research
    say that embryos from IVF are going to be
    discarded and, so, should be used for research
  • Prisoners on death row are also going to die, so
    why not do research on them?

72
Conclusion
Regardless of your view of the human embryo, you
have to be able to make ethical distinctions.
  • What limits should there be on this technology?
  • Is reproductive cloning ok? How about human
    genetic enhancement? How about making
    human-animal chimeras? If any of these things
    are wrong, what makes them wrong?
  • Why use a technology that offends a significant
    percentage of the population when there are other
    alternatives available?

73
Conclusion How did you do?
  • Answer the following as True or False
  • 1. T F Stem cells hold great promise for the
    future of medicine.
  • 2. T F Stem cells have been used by doctors to
    treat disease for decades.
  • 3. T F The same technology used in stem cell
    research could be used to clone humans.
  • 4. T F President Bush has made research on
    human embryonic stem cells illegal.
  • 5. T F Human diseases have been successfully
    treated with stem cells taken from human
    embryos.

74
Sonuçlar
  • Etik, ahlaki birçok tartismayi beraberinde
    tasimakla birlikte, kök hücre  arastirmalarinin
    gelecegin en önemli konularindan biri olacagini
    söylemek kahinlik sayilmaz. Ancak konunun etik ve
    ahlaki boyutlari, kadinin korunmasi ihtiyaci,
    tedavinin ulasilabilir olmasi ve klinik asamada
    hastanin korunmasi meseleleri bilim özgürlügü
    önünde engel olarak görülmemelidir. Arastirmalar
    yasal zemin içinde yürütülmelidir. Bu nedenle
    yasal boslugun bir an evvel doldurulmasi
    gerekmektedir. Yapilacak yasanin, kök hücre
    arastirmalarini kapsayici olarak düzenlemesi,
    tedavi edici klonlama, fazlalik embriyonlarin
    kullanimi ve arastirma amaçli embriyo meydana
    getirmek gibi birbirinden farkli konulara
    özellikle deginmesi, kafalardaki karisikligi
    giderebilir. Bununla birlikte arastirmalara izin
    vermek için birden çok disiplinin içinde
    bulundugu kurullar olusturulmasi, konunun bütün
    boyutlariyla tartisilmasi gibi  hassasiyet arz
    eden noktalarin gözetilmesi zorunludur. Ayrica
    hazirlanacak yasanin, Türkiyenin imzalayip
    onayladigi Insan Haklari ve Biyotip Sözlesmesi
    ile imzalamakla birlikte halen onaylamadigi bu
    sözlesmenin Ek Protokolü ile uyumlu olmasi
    gerekmektedir .

75
Sonuçlar
  • Küresellesmenin etkileri birçok alanda oldugu
    gibi bilimsel arastirmalarda da yüzünü
    göstermektedir. Ulusal mevzuatlar baglaminda
    yapilacak düzenlemelerle bilimsel yöntemlerin
    uygulanmasina getirilecek kisitlamalar, bir baska
    devletin sinirlari içinde yasal kabul edilip
    uygulanabilecektir. Birlesmis Milletler çatisi
    altinda hazirlanip kabul edilecek bir sözlesmenin
    etkisi bu anlamda belirleyici olacaktir. Sonuç
    olarak, devletler arasinda kabul gören noktalarin
    yasal olarak baglayici bir metinle kaleme
    alinmasi hiç olmazsa uzlasilan üreme amaçli
    klonlamanin yasaklanmasini saglayacaktir.
About PowerShow.com